សៀវភៅ

និយាយ​អំពី​រឿង “ចង្កៀង​និទាន​រឿង​ខ្មោច”…


ប្រលោមលោក​រឿង “ចង្កៀង​និទាន​រឿង​ខ្មោច” ​ដែល​ជា​ស្នាដៃ​និពន្ធ​របស់ សុខ ចាន់ផល មាន​អ្នក​ខ្លះ​​ដំណាល​​ថា​ជា​រឿង​ខ្មោច ប៉ុន្តែ​មិន​មែន​ជា​រឿង​ដែល​គួរ​ឲ្យ​ខ្លាច ជា​រឿង​បែប​កំប្លែង ចំណែក​ខ្ញុំ​យល់​ថា​​ជា​រឿង​របស់​មនុស្ស រឿង​រាប់​អំពី​តថភាព​របស់​មនុស្ស គ្រាន់តែ​យក​រឿង​ខ្មោច​មក​ប្រៀបធៀប ។ ប្រភេទ​រឿង​ប្រៀបធៀប​បែប​នេះ​ខ្ញុំ​ចូលចិត្ត​អាន​ជាង​គេ ព្រោះ​អាច​ឲ្យ​យើង​ដែល​ជា​អ្នក​អាន​បាន​ចូលរួម​គិត​ពិចារណា​​​ជាមួយ​នឹង​អ្នក​​​និពន្ធ និង​មាន​សេរីភាព​ក្នុង​ការប្រៀបធៀប ។ តើ​សាច់រឿង​នោះ​​ប្រៀបធៀប​ដូចម្ដេច ? សូម​អាន​សាច់រឿង​សង្ខេប​ខាង​ក្រោម ។

ដំណើរការ​ចាប់​ផ្ដើម ​និយាយ​អំពី​​ការប្រឡង​និទាន​រឿង​ខ្មោច ដែល​មាន​ទីតាំង​នៅ​គុក​ទួល​ស្លែង ។ មាន​តួអង្គ​ពីរ​នាក់​បាន​ចុះ​ឈ្មោះ​ចូលរួម,  គណៈមេប្រយោគ​ម្នាក់​ក្នុង​ចំណោម​នោះ តម្រូវ​ឲ្យ​អ្នក​ស្ដាប់​ទាំងអស់​ជួយ​ផ្ដល់​ពិន្ទុ ព្រោះ​បេក្ខជន​ម្នាក់​ត្រូវ​ជា​កូន​គណៈកម្មាធិការ បើ​ឲ្យ​មេប្រយោគ​ដាក់​ពិន្ទុ ក្រែង​ថា​មិន​សុក្រឹត ។

បេក្ខជន​ទី​មួយ ដែល​ត្រូវ​ជា​កូន​របស់​គណៈកម្មាធិការ​ឡើង​និទាន​រឿង​របស់​គេ​មុន រឿង​នោះ​និយាយ​អំពី​ទេសចរណ៍​ឋាន​នរក គឺ​ជា​ទេសចរណ៍​ក្នុង​ការយល់សប្ដិ​របស់​គេ ហើយ​ក៏​បញ្ចប់​រឿង​នោះ​ដោយ​គ្មាន​ន័យ ធ្វើ​ឲ្យ​អ្នកស្ដាប់​ខក​ចិត្ត​នឹង​បេក្ខជន​នោះ​យ៉ាង​ខ្លាំង ។

បេក្ខជន​ទី​ពីរ​ឡើង​និយាយ​រឿង ខ្មោច​នាង​ណាត ។ រឿង​នេះ​និយាយ​អំពី​នាង​ណាត​ស្លាប់ និង​ការខ្លាច​ខ្មោច​នាង​ណាត​របស់​បុរស​ម្នាក់​តែ​ប៉ុណ្ណឹង សាច់​រឿង​បន្ត​និយាយ​តែ​អំពី​កូន​របស់​ខ្មោច​នាង​ណា​ប្រកប​ជីវិត​ជា​ធម្មតា ។ បេក្ខជន​នេះ​ក៏​ធ្វើ​ឲ្យ​អ្នក​ស្ដាប់​ខក​ចិត្ត​យ៉ាង​ខ្លាំង​ដូច​គ្នា ព្រោះ​ពួក​គេ​ខំ​ចំណាយ​លុយ​អស់ ២០០០៛ ដើម្បី​ទិញ​សំបុត្រ​ចូល​​ស្ដាប់​រឿង​ខ្មោច តែ​អ្នក​ឡើង​និទាន​នេះ មិន​និទាន​​អំពី​រឿង​ខ្មោច​ឲ្យ​ព្រឺព្រួច​ភ័យ​ខ្លាច​សោះ ។

បេក្ខជន​​​ចុះ​​ឈ្មោះ​ពីរ​នាក់​នេះ​និទាន​ចប់ ​គណៈកម្មាធិការ​ឡើង​ប្រកាស​ក្រែង​មាន​បេក្ខជន​ដទៃ​ទៀត​ចង់​ឡើង​ប្រកួត​ដែរ ។ ពេល​នោះ​គណៈកម្មាធិការ​ស្រី​បាន​ឡើង​​អំពាវនាវ​​លើក​ទឹកចិត្ត​ដល់​ខាង​ស្ត្រីៗ​​បាន​ឡើង​និទាន ព្រោះ​ថា​មាន​តែ​បេក្ខជន​ប្រុសៗ ​និទាន​រឿង​ខ្មោច​មិន​ចំ​រឿង​ខ្មោច ឲ្យ​ខាង​ស្រី​នោះ​ក្លាហាន​ឡើង​និទាន​ម្ដង​មើល៍ ។ គណៈកម្មាធិការ​នោះ​ជក់​និយាយ​រហូត​អ្នក​ស្ដាប់​ធុញ​គ្រប់​គ្នា ក្រោយ​ពី​និយាយ​ចប់ ស្រាប់តែ​មាន​នារី​ម្នាក់​​មិន​ដឹង​មក​ពី​ណា​ឡើង​មក​លើ​វេទិកា ក្នុង​សំលៀកបំពាក់​ពណ៌​ខ្មៅ សក់​កាត់​ស្មើ​កញ្ចឹង​ក ។ គ្រាន់តែ​ឃើញ​ភ្លាម​អ្នក​ស្ដាប់ ទាំង​គណៈកម្មាធិការ​ព្រឺ​រោម​គ្រប់​គ្នា និង​សរសើរ​ថា​នេះ​បាន​ចំ​ជា​អ្នក​និទាន​រឿង​ខ្មោច​មែន ។ នារី​នោះ​ឈ្មោះ ភីន (ខ្ញុំ​សង្ស័យ​ថា​អ្នក​និពន្ធ​យក​ឈ្មោះ​ប្រពន្ធ​ខ្ញុំ) ។

នាង​បាន​និទាន​រឿងរ៉ាវ​របស់​នាង​លំបាក​វេទនា​នៅ​សម័យ​ខ្មែរ​ក្រហម ។ ការនិយាយ​ហ្នឹង​រៀបរាប់​តែ​អំពី​រឿង​ខ្លួនឯង​យ៉ាង​នេះ​យ៉ាង​នោះ មិន​ឃើញ​មាន​រឿង​ខ្មោច​​លង​នៅ​ក្នុង​សាច់រឿង​សោះ រហូត​អ្នក​ស្ដាប់​គ្រប់គ្នា​ទ្រាំ​លែង​បាន ក៏​ស្រែក​កាត់​ការនិទាន​របស់​នាង ។ នាង​ភីន ប្រាប់​ថា នាង​ឡើង​មក​និទាន​រឿង​ខ្មោច ដែល​និទាន​រឿង​របស់​នាង​លំបាក​យ៉ាង​ណា​ខ្លះ​កាល​ជំនាន់​ខ្មែរ​ក្រហម​នោះ ព្រោះ​នាង​ជា​ខ្មោច​ដែល​ដែល​ស្លាប់​ក្នុង​ជំនាន់​នោះ ហ្នឹង​ឯង ។ គ្រាន់តែ​ឮ​ថា​ជា​ខ្មោច​ពិត​ដូច្នេះ អ្នក​ស្ដាប់​ក៏​ភ័យ​រត់​ចែក​ជើង​គ្នា ទាំង​បេក្ខជន​ពីរ​រូប​នោះ​ផង នៅ​សល់​តែ​គណៈកម្មាធិការ​ស្រី​ម្នាក់ និង​ប្រុស​ម្នាក់ គឺ​តា​ចក់​ដែល​ជា​ឪពុក​របស់​បេក្ខជន​​ប្រុស​ម្នាក់​នោះ​ដែល​នៅ​ចាំ​ហុច​រង្វាន់​ដល់​នាង​ភីន ដែល​ទទួល​បាន​ជយលាភី រួច​ហើយ​ក៏​សន្លប់​នៅ​នឹង​កន្លែង​នោះ​អស់​ទៅ ។

ឃើញ​សាច់រឿង​ប៉ុណ្ណេះ លោក​អ្នក​អាន​អាច​កាត់យល់​បាន​ហើយ​ថា​រឿង​នេះ​​ជា​រឿង​ដែល​អ្នក​និពន្ធ​ចង់​និយាយ​ប្រៀបធៀប​ទៅ​នឹង​ការបោះឆ្នោត​នោះ​ឯង ។

ក្នុង​សៀវភៅ​រឿង “ចង្កៀង​និទាន​រឿង​ខ្មោច​” នោះ មាន​រឿង​ខ្លី​ផ្សេងៗ​ជា​ច្រើន​ទៀត, ក្នុង​នោះ រឿង “ឋានសួគ៌​លោកិយ” ក៏​ជា​រឿង​ល្អ​​ ដែល​បង្ហាញ​អំពី​សច្ចភាព និង​សេចក្ដី​សុខ​របស់​មនុស្សលោក​ពេល​គោរព​ប្រតិបត្តិ​តាម​​ព្រះពុទ្ធសាសនា ។

Advertisements
ជំនឿ សាសនា, សៀវភៅ

ព្រះត្រៃបិដក


ក្នុង​ព្រះពុទ្ធ​សាសនា ព្រះ​ត្រៃបិដក ជា​កំណប់ ជា​​​ខ្លឹម ឬ​ជា​គោល​​ព្រះ​ធម៌​ ដែល​ជា​ធម៌​​រៀនសូត្រ ឬ​ជា​អរិយត្តិធម៌​ដ៏​ប្រសើរ​បំផុត ។ ខ្ញុំ​មាន​ចិត្ត​ប្រាថ្នា​ចង់​ឃើញ ចង់​ស្គាល់​ឲ្យ​ជាក់​ភ្នែក​នូវ​អរិយត្តិធម៌​ដ៏​ឧត្ដម​នេះ​ជា​ពន់​ពេក ដោយ​តាម​រក​នៅ​តាម​បណ្ណាគារ​នានា តែ​មិន​ប្រទះ​ឃើញ​សោះ ។ ទើប​ម្សិលមិញ​នេះ ខ្ញុំ​បាន​ទៅ​ពុទ្ធសាសនបណ្ឌិត្យ ក្នុង​បំណង​រក​មើល​​សៀវភៅ​វិសុទ្ធិមគ្គ​ប្រែ​ផង តែ​មិន​​បាន​ឃើញ​មាន​សៀវភៅ​វិសុទ្ធិមគ្គ​ប្រែ, មានតែ​ក្នុង​ភាសា​​បាលី តែ​ខ្ញុំ​បាន​ឃើញ​ព្រះ​ត្រៃបិដក​​​ដែល​មាន​ចំនួន ១១០ ក្បាល ។ ​ខ្ញុំ​ពុំ​ធ្លាប់​ដឹង​​ថា​ព្រះ​ត្រៃបិដក​មាន​រហូត​ដល់ ១១០ ក្បាល​ដូច្នេះ​ទេ គឺ​សរុប​ទាំងអស់​មាន​ជាង​បួន​ម៉ឺន​ទំព័រ​ ។

កាល​ដើម​ឡើយ ខ្ញុំ​ស្រមៃ​ថា​គម្ពីរ​នេះ​ប្រហែល​មាន​ត្រឹម​មួយ​ក្បាល ឬ​ពីរ​ក្បាល និង​មាន​កម្រាស់​​ក្រាស់, មិន​ស្មាន​ថា​ច្រើន​ក្បាល​ដូច្នោះ​ទេ ។ ប្រការ​នេះ​ខ្ញុំ​កោត​សរសើរ​ដល់​ក្រុម​ជំនំ​បកប្រែ​ព្រះ​ត្រៃបិដក​បាលី​នេះ​ជា​អនេក ។ ប្រយោជន៍​នៃ​ការបកប្រែ​នេះ​ធំធេង​ណាស់ មិន​អាច​កាត់​ថ្លៃ​​ឡើយ ដែល​អាច​ឲ្យ​ខ្មែរ​បាន​ឃើញ​ធម៌​ពិត (សច្ចធម៌) បាន​ស្គាល់​នូវ​អរិយត្តិធម៌​ ដែល​ជា​គោម​ប្រទីប​បង្ហាញ​ផ្លូវ​​ទៅ​រក​សេចក្ដី​ក្សេមក្សាន្ត បាន​ឃើញ​នូវ​ការណ៍​ពិត ស្គាល់​ល្អ​អាក្រក់ ។ល ។

បើ​តាម​ប្រសាសន៍​​លោក ប៊ុន្នីន, បណ្ណារក្ស​ពុទ្ធសាសនបណ្ឌិត្យ ថា​ព្រះ​ត្រៃបិដក​ខ្មែរ ជា​ព្រះ​ត្រៃបិដក​ដែល​បាន​បកប្រែ​ពី​បាលី​ចប់​ជា​ស្ថាពរ​មុន​គេ​បង្អស់​ក្នុង​លោក ហើយ​​ន័យ​សេចក្ដី​មិន​ឃ្លាត​ចាក​​អំពី​ព្រះ​ត្រៃបិដក​បាលី​​ឡើយ គឺ​ស្មើ​គ្នា​ត្រឹម​នឹង​ព្រះ​ត្រៃបិដក​បាលី ។ ព្រះ​ត្រៃបិដក​ថៃ​វិញ គេ​បក​ប្រែ និង​សម្រាយ​ឲ្យ​ងាយ​យល់ ហើយ​បំព្រួញ​នៅ​ត្រឹម​ជាង​សែសិប​ក្បាល​ប៉ុណ្ណោះ ។ ធ្វើ​បែប​នោះ​​ក៏​ល្អ អាច​ឲ្យ​អាន​ទៅ​ងាយ​ចូលចិត្ត​បាន ប៉ុន្តែ​បើ​ចង់​ផ្ទៀង​​រក​សេចក្ដី​ដើម​ឲ្យ​ត្រឹមត្រូវ​គង់​នឹង​មាន​ការលំបាក ។

កិច្ច​បកប្រែ​​ព្រះ​ត្រៃបិដក​ខ្មែរ​​ចាប់ផ្ដើម​ពី​ឆ្នាំ ១៩៣០ ដល់​ឆ្នាំ ១៩៦៨ គឺ​ចំណាយ​ពេល​អស់ ៣៩ ឆ្នាំ​ទើប​ចប់​សព្វគ្រប់ ។ ការ​​នោះ​​​កើត​ឡើង​ដោយ​មាន​ការចាត់តាំង​ពី​ព្រះបាទ​សម្ដេច​ព្រះ​ស៊ីសុវត្ថិ​មុនីវង្ស ចម​ចក្រពង្ស ហរិរាជ​បរមិន្ធ​រភូវណៃ​ក្រៃ​កែវ​ហ្វា​សុឡាឡៃ ព្រះចៅ​ក្រុង​កម្ពុជាធិបតី​ជា​អម្ចាស់​ជីវិត​លើ​ត្បូង ចាត់​ក្រុម​ជំនំ​ដែល​មាន​សមាជិក​ជាង ៣០ នាក់ ឲ្យ​ធ្វើ​ការ​នេះ​លុះ​សម្រេច ។

ខ្ញុំ​ជឿ​ដោយ​ប្រាកដ ថា​ការអាន​ព្រះ​ត្រៃបិដក​នឹង​នាំ​ឲ្យ​កើត​សេចក្ដី​ក្សេមក្សាន្ត ស្គាល់​ការណ៍​ពិត លែង​វង្វេង​ដោយ​ការបំភាន់​នៃ​កិលេស ។ ការណ៍​ដែល​ខ្ញុំ​​ហ៊ាន​ថា​ដូច្នេះ​ ដោយ​ខ្ញុំ​បាន​ស្គាល់​ពាក្យ​ទេសនា​របស់​ព្រះ​ពុទ្ធ​ជា​អ​ម្ចាស់​​ខ្លះ​ៗ​តាមរយៈ​សៀវភៅ​មួយ​ចំនួន​រួច​ហើយ ។ ខ្ញុំ​នឹង​តាំងចិត្ត​អាន​លុះ​ចប់ ១១០ ក្បាល​ត្រាតែ​បាន ។

ព្រះ​ត្រៃបិដក, បឋមភាគ, ភាគ ១, មហាវិភង្គ, វិនយបិដក

សៀវភៅ

សៀវភៅ​គណិតវិទ្យា​ថា្នក់​ទី​១២​ថ្មី


សៀវភៅ​គណិតវិទ្យា​ថ្នាក់​ទី​១២ ដែល​ទើប​នឹង​បោះពុម្ព​ដើម​ឆ្នាំ​២០១០​នេះ ចែក​ចេញ​ជា​ពីរ​ក្បាល កម្រិត​មូលដ្ឋាន និង​កម្រិត​ខ្ពស់ ។ ការរៀន ប្រហែល​ជា​ត្រូវ​រៀន​សៀវភៅ​កម្រិត​មូលដ្ឋាន​ចប់ ទើប​រៀន​កម្រិត​ខ្ពស់ គឺ​រៀន​ពីរ​ក្បាល​ក្នុង​មួយ​ឆ្នាំ ឬ​មួយ​ក្បាល​ក្នុង​មួយ​ឆមាស(?) ។

សៀវភៅ​គណិតវិទ្យា​កម្រិត​មូលដ្ឋាន​មាន ៦​ជំពូក សិក្សា​អំពី លីមីត​នៃ​អនុគមន៍ ដេរីវេ​នៃ​អនុគមន៍ អថេរភាព​និង​សង់​ក្រាប អាំងតេក្រាល ស្ថិតិ​ពីរ​អថេរ និង កោនិក

គណិតវិទ្យា​កម្រិត​ខ្ពស់ មាន ៩​ជំពូក សិក្សា​អំពី លីមីត​នៃ​ស៊្វីត ដេរីវេ អនុគមន៍ អថេរភាព​និង​ក្រាប​នៃ​អនុគមន៍ អាំងតេក្រាល​កំណត់ សមីការ​ឌីផេរ៉ង់ស្យែល​លំដាប់​ទី​១ បំណែងចែក​ប្រូបាប វ៉ិចទ័រ​ក្នុង​លំហ ភាព​ចែក​ដាច់​និង​វិធី​ចែក​អឺគ្លីត និង សមីការ​ប៉ារ៉ាម៉ែត​និង​កូអរដោនេ​ប៉ូលែ

ការរៀបចំ​​មេរៀន​ក្នុង​សៀវភៅ​នេះ​មាន​ទម្រង់​ដូច​ខាង​ក្រោម៖

  • មេរៀន​នីមួយៗ​បាន​បញ្ជាក់​វត្ថុ​បំណង​ច្បាស់លាស់
  • ខ្លឹមសារ​មេរៀន​នីមួយៗ ផ្ដើម​ចេញ​ពី​ឧទាហរណ៍​ក្នុង​ជីវភាព​រស់នៅ
  • មាន​លំហាត់​ប្រតិបត្តិ​សម្រាប់​ពង្រឹង​ចំណេះ​ដឹង​សិស្ស
  • នៅ​ចុង​មេរៀន​នៃ​ជំពូក​នីមួយៗ​មាន​សង្ខេប​គន្លឹះ​មេរៀន​សម្រាប់​ឱ្យ​សិស្ស​ចងចាំ​នូវ​អ្វី​ដែល​បាន​រៀន​រួច
  • មេរៀន​នីមួយៗ មាន​លំហាត់ និង​លំហាត់​ជំពូក​សម្រាប់​ឱ្យ​សិស្ស​អនុវត្ត​ដើម្បី​ពង្រឹង​ចំណេះដឹង
  • នៅ​ចុង​ទំព័រ​នៃ​សៀវភៅ​នេះ មាន​ពន្យល់​ពាក្យ​គន្លឹះ និង​មាន​ចម្លើយ​លំហាត់​សម្រាប់​ឱ្យ​សិស្ស​ផ្ទៀងផ្ទាត់ ។